Conflict Midden-Oosten: impact op de economie en financiële markten

3 minuten leestijd

Na het vastlopen van de nucleaire onderhandelingen escaleert het conflict tussen de VS, Israël en Iran snel. Aanvallen, vergeldingsacties en dreiging rond de Straat van Hormuz raken energieprijzen, inflatie en groei. Dit artikel schetst de gevolgen voor de economie, financiële markten en beleggers. Met focus op risico’s, kansen en hoe u als belegger best met deze onzekerheid omgaat.

Wat is er gebeurd?

Met de gecombineerde aanval door Israël en de Verenigde Staten tegen Iran op 28 februari wordt het Midden-Oosten onder hoogspanning gezet.

Hoelang het conflict zal duren, blijft afwachten. De VS en Israël spreken van enkele weken, maar benadrukken dat de oorlog pas eindigt wanneer hun doelstellingen bereikt zijn. Op dit moment is er geen sprake van een breder regionaal conflict. Er zijn echter aanwijzingen dat Iran mogelijk bereid is tot escalatie.

Wat zijn de economische gevolgen?

Energieprijzen

De regio waar het conflict zich afspeelt weegt niet zwaar in de wereldeconomie, maar is wel een kritieke draaischijf voor de wereldwijde energiebevoorrading.

Daarbij richt de aandacht zich in de eerste plaats naar de Straat van Hormuz, een nauwe zeestraat waar elke dag 20% van de wereldproductie van olie en vloeibaar gas doorvaart. Iran kan met relatief eenvoudige militaire middelen deze transporten verhinderen.

Het spookbeeld van een sterke terugval van de energiebevoorrading maakt beleggers nerveus. De impact is momenteel het grootst op de gasprijzen:

  • in de eerste dagen steeg de gasprijs met 50%,
  • kort daarna verdubbelde de prijs zelfs,
  • de oorzaak is de verstoorde scheepvaart langs de Straat van Hormuz, net op een ogenblik dat de voorraden in Europa zich op een laag peil bevinden, na de winterkou.

Een volledige stopzetting van de Europese gastoevoer lijkt echter onwaarschijnlijk. Volgens minister van Energie Mathieu Bihet is de Belgische bevoorrading gegarandeerd.

Ook de olieprijs stijgt, zij het meer beperkt. Grote olieverbruikers, zoals de Verenigde Staten, China en de Europese Unie, beschikken over aanzienlijke reserves die ze kunnen aanspreken.

Inflatie en economische groei

De hogere energieprijzen:

  • wakkeren de inflatieverwachtingen op korte termijn aan,
  • en kunnen mogelijk leiden tot een vertraging van de economische groei, als ze lang aanhouden.

De uiteindelijke impact hangt sterk af van de duur van het conflict. Hoe langer het duurt, hoe meer de consument en de groei eronder lijden. Als de verstoorde energiebevoorrading slechts enkele weken duurt, zal de impact waarschijnlijk heel beperkt blijven.

Hoe reageren de financiële markten?

Aandelenmarkten

Financiële markten reageren traditioneel negatief op geopolitieke onzekerheid. In de eerste dagen na de start van de militaire operatie, tekent zich een herkenbaar patroon af:

  • de dollar stijgt als ‘veilige haven’;
  • de goudprijs daalt, ook omdat edelmetalen doorgaans lijden onder een sterkere dollar;
  • opkomende markten zijn volatieler dan ontwikkelde markten;
  • Europese beurzen laten grotere verliezen optekenen dan de Amerikaanse aandelen. De Europese energiebevoorrading is kwetsbaarder voor verstoring en Europese bedrijven zijn vaker actief in energie-intensieve sectoren;
  • Amerikaanse beurzen houden beter stand, dankzij aanzienlijke binnenlandse olie en gasreserves en een robuustere economie vóór de aanval.

Marktvolatiliteit

Na de eerste schok lijken de beurzen zich enigszins te stabiliseren en noteren ze opnieuw positieve cijfers.

Zolang het conflict voortduurt, blijven markten echter volatiel, wat betekent dat schommelingen normaal zijn en niet noodzakelijk reden tot bezorgdheid.

Obligaties

Wereldwijd stijgen de obligatierentes. Beleggers houden er rekening mee dat de duurdere energie een tijdlang tot hogere inflatie kan leiden, en dat weerspiegelt zich in een hogere rente.

Hoe gaat u als belegger het best met deze crisis om?

Blijf kalm en vermijd emotionele beslissingen

Markten zijn volatiel terwijl ze zich de snel ontwikkelende situatie proberen in te schatten en te beoordelen.

Geopolitieke gebeurtenissen hebben na de eerste fase van grote onzekerheid zelden een langdurige structurele impact op financiële markten. In eerdere vergelijkbare situaties herstelden markten doorgaans relatief snel.

Denk op lange termijn

Beleggen is een marathon, geen sprint.

Markten kennen pieken en dalen. Dat is vandaag niet anders. Op langere termijn blijft de kans op een positief rendement doorgaans het grootst. Voorwaarde daarbij is wel dat uw portefeuille goed gespreid is, over verschillende types beleggingen. Dat beperkt het risico.

Contacteer uw agent

Twijfels of vragen zijn normaal in dit soort omstandigheden. Uw agent is uw beste aanspreekpunt voor persoonlijk advies.

Disclaimer: De informatie uit deze publicatie vormt een algemene toelichting bij de financiële actualiteit en mag niet worden beschouwd als een concreet advies of aanbeveling met betrekking tot financiële producten.